Deur Willemien Green. Foto’s: Gareth Green

Annelie Botes is nie net ’n storieskrywer nie, maar ’n storieverteller van formaat vir duisende lesers. Dit was dié lesers wat vir haar gebid het toe sy dodelik siek was. Nou, sê sy, is daar net herinneringe oor en neem sy afskeid van ’n eens goeie lewe.

Langs die voetpaadjie van die aftreeoord lê ’n tuintjie. Verruklik in rooi-en-blou blomme getooi. Ek sien onthouklippe, blou bottels, skulpe, houtskywe, roesbruin klippers en Hollandse Delft-ornamente.

En ek weet: Dis die versinnebeelding van die skrywer Annelie Botes se boeiende verbeeldingswêreld. Ineengevlegte tablo’s wat jou vasgryp, en vashou.

Deur die uitkykvenster van die sonstoep waai sy glimlaggend vanuit haar rolstoel. Die vrou wat ek op die sonstoep tegemoet loop, dra ’n bont sigeunerrok. 

’n Aardse mens. Eerlik en openlik tot in haar murg.

Toe Chris, alias die Gryse, met ’n houtskinkbord met fyn koppies, ’n bypassende teepot en southappies inkom, straal sy erbarming teenoor Annelie behoorlik. Hy noem haar Myta, en sê hy weet sy wil sélf haar tee skink. 

Ná die fotosessie pleitvra Annelie om na haar sawwe bed met die skaapvel terug te gaan, sodat haar pynlike boudbene en stuitjie kan rus. En dáár ryg sy die een storie na die ander uit. 

“Eintlik is ek nie ’n storieskrywer nie; ek is ’n storieverteller. As kinders het ek en my sussie Sondae vir die plaaswerkers se kinders Sondagskool gehou. Ek het die Bybel verdraai soos dit my behaag het. Later het Josef uit die put ontsnap en by Jona op ’n eiland gaan bly. By die see van Galilea was die vure so groot soos my pa se waenhuis, met ewe groot panne waarin rivierpalings gebak en brood gebraai is.” Stories opmaak was immerdeur haar koshuisjare in die laerskool haar forte.  

Oor die vraag wanneer die leserspubliek ’n 18de boek kan verwag, raak sy beslis, bykans aanvallend.

“Sewentien boeke is genóég. Met elkeen daarvan moes ek Chris voortdurend eenkant toe stoot. Want daar is sperdatums, of ’n karakter wat in die moeilikheid is, en ek kan nie padgee en die arme siel alleen los nie. In Katvis het Marja enkelboeie aan en sy kook ’n riviergans op ’n oopvuur. Wat as sy vooroor in die kole val? In Trippel Sewe staan Carla om middernag met ’n pap wiel op die verlate Ciskei-pad. Ek het hulle geskep, en ek is hul enigste redder. Nóú wil ek in my verkreupeldheid elke greintjie van my energie aan Chris uitdeel.”

In haar matriekjaar is albei haar ouers aan hartaanvalle dood. Uit woede en onmag het sy haar skooltas met álles daarin by tannie Ena Bergh se huis daar in Uniondale in die rivier gaan gooi. Al wat sy uitgehou het, was haar Afrikaanse voorgeskrewe digbundel, Digters en digsoorte. 

“Dit staan vandag nog op my boekrak. En ek het matriek met ’n gemiddelde B geslaag.”

Sy raak stil en die traanpoele dam in haar oë op. Nooit in haar verste verbeelding, vertel sy, het sy kon dink dat sy op 66 grootliks bedlêend sou wees nie. Haar lewe lank was sy ’n wakker mens. Tuin gemaak. Kerkorrel gespeel. Vetkoek vir ’n tuisnywerheid gebak. Jare in die onderwys as musiekjuffrou gewees. Vir ’n inkomste naaldwerk gedoen tot dit gevoel het asof haar rug afknak. Die land platgereis om op honderde verhoë te staan. Onwettig ’n ouma in Engeland opgepas. As goewernante vier balhorige koninklike kasteelkinders in toom probeer hou. 

Toe kry sy in 2019 ’n pyn in haar blaas. Vir drie jaar het dit ongediagnoseerd gegaan. Uiteindelik is dit as ’n rekto vaginale fistel (’n tonneltjie tussen die kolon en blaas) gediagnoseer. Teen daardie tyd was sy hondsiek, want die stoelgang het vrylik in haar blaas inbeweeg en die liederlike bakterieë het haar liggaam beset. Ambulans. Hospitaal. Weer en weer.  

“Die uitgerekte nagte in die hospitaal het iets in my gebreek. Meesal het ek nie geweet watter maand dit is nie. Daar is lang tye waarvan ek níks onthou nie. Ek het 30 kg verloor, en was ’n geraamte. Élke dag het ek huilend by die dokters gesoebat om aandag aan die fistel te gee. Vrugteloos. Een dokter het my selfs ’n cry baby genoem.”

Sy skeur ’n vel papier van die kombuisrol wat neffens haar lê af, vee haar oë droog, blaas haar neus; drink ’n slukkie gebottelde water. 

“Askies, askies … Daar is baie nagte dat ek wens die doodsengel wil my kom haal. Om 18 uur per dag in ’n bed vasgekeer te wees, is folterend. Danksy die skaapvel wat die Gryse vir my gekry het, is ek nog bedseerloos. Maar veral snags is dit net jy en jou herinneringe. Goeies, uit tye van plesier en sukses. Slegtes, oor verkeerde afdraaipaaie.”

Dis asof sy uit haarself wegglip en vanuit haar onderbewussyn prentjies optower. Oor hoe sy en die Gryse in die jare sewentig in Uniondale se stadsaal op die musiek van Seasons in the Sun gedans het. Hul      Rudolph-kind se eerste skree in Oudtshoorn se hospitaal. 

Vakansies in Hartenbos. Melkkoffie by tannie Dalene Matthee in die hoekhuis. Hoe sy tydens haar navorsing vir Klawervier die eenmalige voorreg gehad het om letterlik kaalvoet op die spore van ’n luiperd te loop.

“Iets wat ek nooit sal vergeet nie, is die dag toe die man van Bosbou op Uniondale my hoog in die mensverlate Kammanassieberge gaan wys het waar die bergkwaggas hulself al dekades lank skoonrol. Toe gaan sit ek kruisbeen in die middel van die kaal, wit sandsteenkol, so groot soos ’n halwe rugbyveld, en huil hartverskeurend. Sommer oor die voorreg om daar te sit; ’n voorreg wat bloedmin mense beskore is,” vertel sy.

Sy herroep hoe sy haar ma met eendedons help kussings stop het. Sy en haar sussie wat modderkoekies bak, versier met pers seringblommetjies. Hoe sy truitjies vir haar Rosa-pop brei. Met ’n houtspaan in die koffiebrandpot roer. Papierbootjies op die leivoor laat seil. Onleesbare stories op die silwer papiertjie uit haar ma se Stuyvesant-boksie skryf.   

“Herinneringe is al wat ek oor het. Goddank dat ek hulle gemaak en gebêre het.”

En wat nou vorentoe? Haar grootste wens is dat Chris sterk en gesond sal bly, sodat hy haar oor die eindstreep kan abba.

“Ons het so baie tye van storms in ons huwelik gehad. Ek het selfs van hom geskei en in die Kalahari gaan skoolhou. En daar op ’n haarbreedte ’n dom ding aangevang deur te oorweeg om met ’n Brahmaanboer te trou. Maar ná nege maande het Chris weer met my daar in die Kalahari kom trou. My vreugde op daardie soel lente-aand was grensloos groot.” 

Wat sy vandag sonder hom sou doen, is ondenkbaar. Hy pas haar soos ’n kosbare pêrel op. Snags ruil hy haar tydelike stomasakkie sonder om te murmureer, en sê dis vir hom ’n voorreg. 

“Dan fluit hy ‘Green Berets’ en stoot my daarna buite toe om na die volmaan te kyk.” Hy stoot haar ook in die rolstoel teen skemertyd se koelte in die village rond en neem haar vir roomys by die see of om soesji te gaan eet. 

“Ons het besluit ons bly nie in ’n aftreeoord nie, maar in ’n cottage in ’n village. Die inwoners van die village bewys aan ons liefde en omgee sonder einde. Ons verhuising hiernatoe is een van die mees weldeurdagte skuiwe wat ons kon maak. Hulp is net ’n paniekknoppie ver. En dít is vir ons meer werd as korale.”

Sy skryf steeds haar weeklikse koerantrubrieke en hou Facebook-vriende op hoogte.

In September 2023 is die fistel op lange laas reggemaak en die stuk siek kolon verwyder.

“Halleluja, Hosanna. Want binne 24 uur het my gesondheid handomkeer verbeter. Die vergiftigende bakterie is nek omgedraai. Hoewel ek nooit my been sal terugkry nie, vóél ek gesond. Maar ná ’n tweede amputasie waartydens nalatigheid met die eerste amputasie reggestel is, is Waatlemoentjie nou te kort om ooit ’n prostese te dra.”

Die dag toe sy dié verdoemende nuus gekry het, het haar fontein van hoop drooggeloop.

“In my dwaalure in die hospitaal het ek myself deur ons cottage met twee bene sien loop. Afstof, vir die Gryse ’n vlakoek bak, gaste by die voordeur sonder ’n rystoel ontmoet.”  

Dit het haar moed verbrysel om te weet daardie drome sal nooit realiseer nie.

“Maar in die alleennagte wanneer ek vir die koms van die doodsengel wag, blaai en blaai ek deur my lewensboek. Ek neem afskeid van ’n eens goeie lewe. Dink aan tienduisende lesers wat op hul knieë was vir my onthalwe. En die woorde van Golda Meir beier soos begrafnisklokke deur my kop: ‘Old age is like a plane flying through a storm. Once you’re aboard, there’s nothing you can do.’”     

Wat ’n dag daar in die cottage. Wat ’n weergalose storievrou daar op haar skaapvel. Wie weet, dalk is daar tog nog ’n boek aan die broei.

Hierdie artikel het oorspronklik in rooi rose se Julie-uitgawe vanjaar verskyn.

Lees ook: Frank Opperman oor Pa Lourens en ‘Nêrens, Noord-Kaap’: “Nie een akteur was daar vir hulself nie”

The post Ons laaste onderhoud met Annelie Botes, die storievrou sonder weerga appeared first on rooi rose.

Haar hart ken stories

Dinamiet kom in klein pakkies, maar dit laat blywende indrukke en dis die beste beskrywing vir dié aktrise, skrywer, vervaardiger, fliekmaker, eggenoot en ma. Donnalee Roberts word in Augustus 40 en gesels oor haar bedrywige lewe.

Sprokiesdagskoonheid

Die trouseisoen kom nader en daarom is dit nou die perfekte tyd om jou skoonheidsroetine te begin aanpas. Ons gee vir jou al die wenke wat jy sal nodig hê – van velsorg tot parfuum.

Ons loer in by: Annelie Botes, David Viviers en Emo Adams

Annelie Botes is nie net ’n storieskrywer nie, maar ’n storieverteller van formaat vir duisende lesers. Dit was dié lesers wat vir haar gebid het toe sy dodelik siek was. Nou, sê sy, is daar net herinneringe oor en neem sy afskeid van ’n eens goeie lewe

Nie alleen is hy goed op dreef om sy plek as akteur in die toneelbedryf te vestig nie, maar David Viviers, ’n selferkende introvert en nerd, het ook reeds sy eerste boek gepubliseer.

Sanger, akteur, TV-aanbieder, vervaardiger en deesdae ook ’n sakeman. Emo Adams kyk met trots terug op ’n loopbaan van meer as drie dekades lank, maar reken in sy volgende lewe is hy ’n skrynwerker.

’n Skeppie warm liefde     

Hoe kouer dit buite raak, hoe warmer wil ons van binne af bly. Hierdie warm geregte sal jou teen die byt in die lug pantser 

Kry nuwe vlerke op 40 

Al word daar dikwels gesê die lewe begin eers op 40, maak die getal 40 jou dalk beangs omdat jy voel jy het nog nie jou volle potensiaal in die lewe bereik of jou drome verwesenlik nie. ’n Klompie 40- en 50-plussers vertel hoe hul lewe betekenisvoller geraak het nadat hulle drastiese spronge gewaag het.

Die groot verslawing van ons tyd 

Die gebruik van e-sigarette en damprookprodukte onder tieners en selfs kinders is ’n groot krisis waarvoor niemand antwoorde het nie. Zerelda Esterhuizen vind meer uit.

Egskeiding: Maak die proses makliker

As ’n egskeiding soos ‘n berg voor jou verrys, kort jy kennis, vernuf en steun. Kenners gee raad oor die emosionele en regsaspekte van dié uitdagende proses 

Wanneer stres om jou middel wys

Het jy geweet dat oortollige gewig, veral rondom die buik, op verhoogde stresvlakke kan dui? Deur die wortel van die kwaad aan te spreek, kan jy jou fisieke en emosionele balans herstel en boonop diabetes, hartsiekte en ander gesondheidsrisiko’s systap.

Wilder as wild

Om ’n veeplaas in ’n wildplaas te omskep, was geen maklike taak nie, maar Qwabi in die Waterberge het reeds ’n magdom diere en bied ’n unieke boservaring.

Eindig dit soet 

Wat is wintergeregte nou sonder ’n lekker nagereg? Ons deel ’n paar gunstelinge.

Lees ook: WEN ‘n Guess Iconic-geskenkpak ter waarde van meer as R3 800!

The post 10 redes waarom jy die Julie-uitgawe van rooi rose móét lees! appeared first on rooi rose.

Aanhouer wen

Natasha Joubert is in 2020 as tweede prinses in die Mej Suid-Afrika-     kompetisie gekroon. Alle hoop was op ’n      Mej Heelal-     kroon en toe sy met leë hande tuiskom, was die teleurstelling diep. Vir haar persoonlik ook. Sedertdien het sy ’n      pad van introspeksie gestap en haar persoonlike trauma verwerk.

Warm mode met koeler dae

Mej SA Natasha Joubert en haar ma, Ninette, wys hoe koeler dae opgehelder kan word.

Bekende mans oor hul ma’s: Willem Botha, Bennie Fourie en Hannes van Wyk

Tot in graad 7, was Willem Botha die seuntjie wat nog geglo het hy gaan met sy ma trou. Sy is steeds vandag vir hom vreeslik mooi en vir haar bly hy altyd haar Willempie

Vir Bennie Fourie is dit belangrik dat daar humorsin tussen ’n ma en seun is. Dis hierdie gemaklikheid wat die band tussen hom en sy ma, Susan, so sterk maak

 Die jong akteur Johnny Potsanyane het sy ma, Sharon, twee jaar gelede verloor, maar die kosbare lewenslesse wat hy by haar geleer het, sal hy vir altyd in sy lewe toepas 

Die seerste seer

Enigiemand wat al gebrand het, op watter manier ook al, sal kan getuig van die ontsettende pyn, daarom is voorkoming van die uiterste belang 

Bobaas voor die stoof

Die week is lank en vol verantwoordelikhede en aktiwiteite en jy wil nie nog dink wat om vir ete te maak nie. Twee bekende sjefs maak dinge vir jou maklik!

Soet genoeg

Dis die eenvoudigste poedings wat dikwels die lekkerste is! Corli Botha deel drie van haar gunstelinge

Annelie Botes skryf oor bêregoed

In die kantlaaie en voorste oopklaplaaitjie van die Singer-naaldwerkmasjien, waar my ma altyd haar naaldwerktoebehore gebêre het, is my persoonlike artikels. Pen. Teekersies. Dagboekie. En ’n doekspeld met ’n wit veiligheidsomhulsel.

Skewe deksel, gekraakte pot

Bestaan daar ’n perfekte deksel vir elke pot? Ons droom van die perfekte romantiese verhouding, maar vergeet soms die werklikhede van menswees.

WEN ’n wegbreek vir jou en jou ma by Erinvale Estate Hotel & Spa

Een gelukkige leser kan twee aande se verblyf wen wat ’n spa-behandeling vir twee en aandete insluit. Dit alles ter waarde van R30 000!

Eenvoudig pragtig

Brei ‘n mooi trui en pas dié maklike patroon aan soos jy wil.

Lees ook: WEN een van drie bottels Musgrave INSPIRIT

The post 10 redes waarom jy die Mei-uitgawe van rooi rose móét lees! appeared first on rooi rose.

Anri & Rina: ’n hegte band

Rina Hugo en haar dogter Anri van der Linde se verhouding is een van liefde, begrip en wedersydse respek. Dis gesetel in diep gewortelde gesinstradisies soos luilekker vakansies en Kers-samesyn op hul bosveldplaas.

‘n Ma en dogter duisend 

Die verhouding tussen ‘n ma en dogter is iets besonders. Wat is dit wat julle s’n so spesiaal maak? Skryf in en julle kan ’n lekker ma-en-dogter-prys van meer as R40 000 wen!

rooi rose is op soek na ’n ma en dogter wat ’n baie hegte band het. Vertel ons wat dit is wat jul verhouding so spesiaal maak en julle het ’n kans om ’n oormaak- en fotosessie deur Willem Botha, ’n uitrusting vir elkeen deur Reandi Grey van Grey Creations,  juwele van Jenna Clifford en ’n geskenkpak van Mont blanc wen. Jul fotosessie sal ook in ’n uitgawe van rooi rose verskyn.

So sê hulle: Annelie Botes se rubriek

Gesondheid en die ouderdom- Voor jy jou oë kan uitvee, het die dekades met jou weggedraf en jy is bejaard. Ongelukkig is dit só dat jou spyt en selfverwyt eers op daardie laatdag sal wakkerword.

’Ek leef in groot dankbaarheid’ 

As jong aktrise met hoofrolle in reekse soos Laat vrugte, Meester en Daisy de Melker was Susan Coetzer se naam op almal se lippe. Toe sy skei en ’n enkelouer word, het sy van loopbaan verander en ’n joernalis geword om die pot aan die kook te hou. Vandag het sy al meer as 30 boeke op haar kerfstok en as motiveringspreker reis sy die land vol

Stroopsoet vir Kersfees

As jy jouself die hele jaar mooi gedra het, is ’n bietjie bederf nou mos welverdiend. En met al die neute, kruie en vrugte is dit amper gesond!

Grootte én grootsheid 

Die Blacks wou meer ruimte gehad het – ’n tuiste waar al hul kinders en dié se vriende oor naweke kan kom kuier. En waar mense kan kom kuns kyk …

Oorleef Kersfees by die skoonfamilie

As jy trou, trou jy met jou huweliksmaat se familie ook. Ons kry raad by ’n paar kenners hoe om hierdie feestyd koel en kalm by familiekuiers te bly.

Stap na nuwe insigte toe 

Die camino-staptogte oorsee word al hoe gewilder en jy kan ook ’n pelgrimstog in Suid-Afrika onderneem. Hoekom vind mense dié togte as genesend en vernuwend? 

’n Diamant wat ander laat skyn

Wanneer jy aan die legendariese Jenna Clifford dink, dink jy aan blink juwele en edelstene, klassieke styl en statigheid. Sy is egter ’n 65-jarige internasionaal bekende sakevrou wat al met die ware én nagemaakte edelgesteentes van die lewe te doen gekry het.

Geestelik vs godsdienstig

Daar is baie mense wat hulself vandag as geestelik beskryf en wat van godsdiens en die kerk wegskram. Hoekom en wat beteken dit?

Lees ook: WEN velsorgprodukte van Lamelle se Nourish-reeks ter waarde van R 2025!

The post 10 redes waarom jy die Desember-uitgawe van rooi rose móét lees! appeared first on rooi rose.

’n Ware Tuiskoms vir Anel Alexander

Dis lekker om terug te wees in Suid-Afrika, vertel die aktrise nadat sy en haar wederhelf, die akteur James Alexander, meer as vyf jaar in Los Angeles gewoon het. Daar was talle uitdagings, maar hulle het so baie in die proses geleer, en dit het hul uitkyk en fokus op die lewe verander. 

Mooi – van kop tot toon

Ons glo welstand kom van binne af, maar hoe jy jouself versorg, maak ook saak. Ons deel meer oor watter produkte en gewoontes ’n verskil kan maak in hoe jy voel én lyk.

Wen ’n wynsafari met Waterford Estate

Een gelukkige leser kan ’n ‘Wine Drive Safari’ vir hom/haarself en sewe vriende ter waarde van R20 000 by dié prentjiemooi Stellenbosse wynplaas wen.

Soos sout en peper

Dit is geen gehem dat dat swart en wit nog altyd in die modewêreld koning kraai nie. Kry inspirasie in ons nuutste uitgawe.

Help, ek’s aan my selfoon verslaaf! 

Ons almal het dit al gesien of was self die sondebok. Jy sit in ’n restaurant, maar in plaas daarvan om met die mense om jou te gesels, kyk julle konstant na jul selfone. Selfone oorheers ons lewe, maar is ons so verslaaf daaraan dat dit ons verhoudings en menswees benadeel?

Ons gesels met

Gerrie Pretorius, Bianca Le Grange en Rozanne McKenzie.

Middeljare: Krisis of keerpunt?

Mense in hul middeljare beleef dikwels dat dié fase van hul lewe met nuwe stressors en kommer gepaardgaan. Wêreldwyd word daar na dié tydperk in ’n mens se lewe as die midlewe- of middeljarekrisis verwys. Maar wat gebeur regtig in die middeljare van jou lewe? 

Kuierkos vir Paasfees

As die Paasnaweek aanbreek, wil jy soveel as moontlik van hierdie kosbare langnaweek saam met jou gesin deurbring en so min as moontlik voor die kospotte staan. Hier is ’n paar vinnige geregte om saam te geniet!

Annelie Botes

skryf oor rooi skoene, ‘n rooi veer en bidkrale…

Waar vriendelikheid en vrede by die vensters wink

Name soos Truro, Mousehole, Boscastle, Bodmin, Looe, St Ives en Penzance flits by die venster verby as jy per trein deur Cornwall in Engeland reis. Aan die een kant is die diepblou see en ruwe kuslyn en aan die ander kant, lappies grond waar mense al vir duisende jare boer. 

Lees ook: Soetpatat-tortillas

The post 10 redes waarom jy die April-uitgawe van rooi rose móét lees! appeared first on rooi rose.