As jy die basiese beginsels van beleggings verstaan, kan jy vir jou ’n portefeulje bou wat veilig is, ’n inkomste gee en groei. Waar begin jy? Charlene Prinsloo, hoof van welstandbestuur by Alpha Wealth, gee raad. 

Hoekom is dit wys om my geld te belê?

Die eenvoudige antwoord is om vir jou toekoms te voorsien. In onsekere tye soos vandag s’n is ’n inkomste (werk) nie ’n gegewe nie. Deur jou geld te belê en te spaar, verseker jy dat jy jou lewenstandaard kan volhou – voor en ná aftrede.

Wanneer behoort ek te begin belê?

Hoe vroeër, hoe beter. Beleggings gaan oor hoeveel tyd jou geld in die mark lê – saamgestelde opbrengste wat jy in een jaar verdien oor soveel jare as moontlik. 

Hoe begin ek belê?

Die mark het oor die afgelope dekade ontwikkel en gevolglik het beleggingsgeleenthede meer toeganklik geword. Besluit eers watter deel van jou begroting wel beskikbaar is om te kan belê. As jy weet hoeveel geld beskikbaar is, sal dit jou ’n idee gee na watter opsies jy kan kyk. Sekere finansiële produkte het ’n beleggingsminimum.

Waarin kan ek belê?

Dit hang van jou beleggingsdoelwit af. Dit is baie belangrik dat jy die onderliggende doelwitte (waarom jy wil belê en wat jy uiteindelik wil bereik), die tyd wat jy het om jou geld in beleggings te hou, en jou risikoprofiel in ag neem. ’n Finansiële adviseur kan jou help om hierdie drie kernaspekte te ontrafel en jou lei om ’n gepaste beleggingskeuse te maak. 

Wat is die verskil tussen spaar en ’n belegging?

Tegnies gesproke beteken spaar dat jy geld wegsit sonder die opsie dat die geld in waarde sal vermeerder. ’n Belegging beteken dat jy ’n finansiële instrument koop met die doel dat die geld wat jy daarin belê, van waarde sal vermeerder. 

Wat is die drie belangrikste faktore om te oorweeg voor ek my geld belê?

1. Maak seker jou versekering (kort- en langtermyn, medies en lewens) is alles in orde voordat jy ’n belegging maak. Moet dus nie geld by jou versekering afknyp om te kan belê nie.
2. Maak beleggings deel van jou maandelikse begroting. Verbind  jouself dus daaraan toe om gereeld te belê.
3. Doen jou huiswerk voordat jy geld in ’n produk belê, of vra die raad van ’n finansiële adviseur. In kort, as dit te goed klink om waar te wees, dan ís dit te goed om waar te wees. 

Lees ook: Maniere om skuldvry te word

Moet ek ’n beleggingsbestuurder hê?

Dit hang af van die tipe belegging wat jy maak. ’n Beleggingsbestuurder is spesifiek gemoeid met beleggingsinstrumente waar prestasie die hoofdoel is. ’n Finansiële beplanner, aan die ander kant, fokus op ’n finansiële doelwit en die formulering van ’n plan om jou te help om hierdie doelwit te bereik. ’n Beplanner stel dus ’n plan  saam met jou op om jou finansiële doelwitte te bereik, maar rus jou ook toe met kennis, en gee leiding soos julle vorder. Finansiële markte kan vinnig verander en nie baie mense het die aptyt vir hierdie veranderlikheid nie. ’n Beplanner kan jou deur hierdie periodes van onsekerheid lei. 

Wat is my rol in my beleggingsplan?

Om jouself tot die langtermyndoelwit te verbind, en verbind te bly. Dit is uiters belangrik om voortdurend jou omstandighede, beleggings, en finansiële doelwitte te hersien.  As jy dit doen, sal jy verseker wees dat jou belegging vir jou unieke omstandighede gepas is.

Wat is ‘n risiko-aptyt? 

‘n Risiko-aptyt is een van die belangrikste faktore om te bepaal watter belegging(s) jy sal maak. As jy byvoorbeeld van nature konserwatief  is en die idee dat jy jou geld kan verloor jou angstig maak, is dit nie raadsaam om al jou geld in ’n enkele aandeel te belê nie. Aandele is inherent veranderlik op die korttermyn en kan aggressief in waarde swaai. 

Lees ook: Takel die finansies voor julle trou 

The post Raad vir beginnerbeleggers appeared first on rooi rose.

9 dinge wat jy moet weet om ’n sukses van jou eerste jaar op universiteit te maak deur Anet Schoeman. Hooffoto: iStock/mapodile 

Seil deur jou eerste jaar

Nuwe vryheid. Partytjies. Koshuislewe. Én harde werk.

’n Eerstejaarstudent staan voor een van die opwindendste en moeilikste jare van sy lewe. Balans is die wagwoord, sê die kenners. Dan kan jy pret hê én suksesvol wees.

Jou eerste studiejaar gee die toon vir die res van jou kursus aan, en as jy goeie gewoontes en dissipline aangeleer het, behoort die res gladweg te verloop.

Lees ook: Studente, stres en selfdood – kry só hulp

Lees ook: Hoe jou selfbeeld jou geluk beïnvloed en hoe jy ’n positiewe selfbeeld kan kweek

1. Wees verantwoordelik

Natuurlik kan studente pret hê en partytjie hou, sê Peter Kriel, opvoedkundige kenner by die Independent Institute of Education (IIE). Die geheim is balans en goeie tydsbestuur. Peter meen die skielike en ongekende vryheid kan ’n groot struikelblok wees.

“Dit is dikwels vir jongmense moeilik om verantwoordelikheid vir hul eie lewe te aanvaar. En dit help nie ouers gooi hierdie tekortkoming voor die skool se deur nie. Die skoolstelsel is daarop gemik om kinders deur die skool te kry met sekere akademiese vereistes. Ouers is verantwoordelik om hulle op te voed en lewensvaardighede te leer. Kinders moet verantwoordelik en onafhanklik wees om suksesvol met hul studie te wees.”

Lees ook: Hoekom vroue beter leiers is

2. Baie meer werk

Baie, baie meer. Dr. Birgit Schreiber, voormalige senior direkteur van studentesake aan die Universiteit van Stellenbosch, sê dat eerstejaars gereeld onkant betrap word deur die werkstempo en lading.

“Ek dink nie die uitdaging is dat studente nie klasse bywoon nie. Oor die algemeen is studente gretig om te studeer en hul bes te doen. Soms is dit eerder hul benadering tot studeer wat moet verander, en dat hulle ook die pas en werklading onderskat.”

Tog bied heelwat universiteite die opsie om ’n verlengde kursus te doen – dus ’n drie jaar graad oor vier jaar. Dit sluit oorbruggingskursusse in die eerste jaar in. Dit help menige student om die groot gaping tussen skool en universiteit te oorbrug. Die kwalifikasie is uiteindelik presies dieselfde en dieselfde werk word gedek, daar word net meer tyd gebruik om ’n grondslag te lê.

Lees ook: Kry meer uit jou dag met goeie tydsbestuur

3. Leer om NEE te sê

“Studente kan sukkel om hul nuutgevonde vryheid te bestuur,” sê Birgit. “Dis belangrik om jou prioriteite reg te hê. Leer om ‘nee’ te sê vir vriende as jy werk het, want daar is nie meer ouers of onnies wat jou dophou nie. Studente moet ’n volle agt uur (en meer) per dag vir hul studie opsysit. Dis nie net beperk tot klasbywoning nie, maar sluit ook naleeswerk, verwerking en herhaling in. Studente besef nie altyd die toewyding wat sukses vereis nie.”

“Ouers moet hul vinger op die pols hou,” sê Peter. “Vra gereeld hoe dit gaan en wees spesifiek. Vra hoe toetse en take afgeloop het en maak seker dat studente betyds hulp kry as hulle vasbrand.”

Lees ook: Sê dit net! Leer hoe om nee te sê

4. Daar is hulp, maar studente vra nie

Sarita Rademeyer, ’n fakulteitskoördineerder aan die Universiteit van Johannesburg (UJ), werk met eerstejaars wat probleme het en is ook huisouer in ’n koshuis. “Die meeste onderriginstellings bied heelwat hulp en ondersteuning op akademiese sowel as sielkundige vlak. Die probleem is dat studente nie altyd die geriewe gebruik nie.

“Dis belangrik dat studente die oriënteringsweek bywoon, want hier word die ondersteuningsnetwerk verduidelik. Die hulp is gratis en sluit loopbaanvoorligting sowel as sielkundige hulp vir studente met geestesprobleme soos depressie in.”

Ondersoeke toon dat as eerstejaars hierdie programme en ondersteuningsmeganismes gebruik, hulle heelwat beter vaar.

“Klasbywoning is jou sleutel tot sukses,” sê Peter. En as jy boonop kontak met die lektor maak en wys dat jy ernstig oor jou studie is, is dit soveel makliker om hulp te vra as jy later sukkel.

Lees ook: Leer hoe om selfgeldend te wees

5. Studente in koshuise vaar beter

Die meeste instellings bied ook hulp op akademiese vlak aan studente, soos dat senior studente in koshuise as tutors optree. Daar is ook studiegroepe in koshuise vir afsonderlike studierigtings.

Sarita sê eerstejaars in die UJ-koshuise het studietye waar hulle in ’n lokaal (of in hul kamer) moet studeer. “Ons sien dat studente in die koshuis suksesvoller is as dié wat privaat bly, al is hulle by die koshuislewe betrokke.”

Instellings bestee ook groot bedrae aan tutoriale (kleiner groepe wat op ’n meer informele basis die werk verduidelik) met tutors vir elke vakgebied. Sommige hiervan is verpligtend, maar ander is net ekstra hulp. Maak seker dat jy dit bywoon en vra hulp by tutors as jy sukkel.

“Ongelukkig is dit so dat studente vir ouers jok oor hul vordering en dan is ouers uit die veld geslaan wanneer die uitslae kom. Kinders wat uit huise kom waar die ouers ná skool studeer het, doen ook beter as eerste generasie-studente. As ouers studeer het, weet hulle dit verg harde werk en pligsgetrouheid en word nie sommer met praatjies om die bos gelei nie.

“As ’n instelling is ons hande ook afgekap deur privaatheids-regulasies soos die PoPI-wet,” sê Sarita. (Wet op die Beskerming van Persoonlike Inligting.) “Ek kan net met ouers oor studente se akademiese vordering praat as die student teenwoordig is.” Enige korrespondensie van die instelling se kant oor probleme sal ook aan die student gestuur word en nie aan die ouer nie.

Lees ook: Oorleef so aansoeke by universiteite

6. Vakke is vervelig

Soms vergeet studente van die groter prentjie en raak gou verveeld as vakke hulle nie dadelik boei en opwindend is nie. Besef dat jou eerste jaar die basis vir jou studierigting lê en dikwels minder opwindende agtergrondvakke insluit. Peter sê studente sal baat vind daarby om met die lektor te gaan praat en vas te stel wat die waarde van elke kursus binne die studierigting is. Hou die einddoel voor oë om jou te motiveer.

Lees ook: Waar om sielkundige help te kry

7. Familie gebruik beursgeld

Met die nuwe model vir befondsing is dit aansienlik makliker vir studente om beurse en lenings te kry. Soms is die probleem dat studente nie ’n volle beurs kry wat verblyf en kos insluit nie en dan ly hulle gebrek. Ander kere maak die beurs ruim voorsiening, maar dan verwag die familie dat die student van die beursgeld moet gebruik om hulle te onderhou. Dit gebeur ook dat studente soms die geld vir persoonlike inkopies gebruik en nie vir handboeke nie.

Handboeke is noodsaaklik as jy wil slaag. “As jy nie dadelik een kan bekostig nie, probeer so gou moontlik een kry,” sê Peter. Gesels met jou lektor of bibliotekaris, soms is daar die opsie dat jy dit as ’n e-boek gratis kan aflaai. Daar is gewoonlik ook eksemplare in die biblioteek, maar gegewe getalle sal jy dit dikwels nie kan uitneem nie. Jy kan wel daar sit en studeer.

The post 9 dinge wat jy moet weet om ’n sukses van jou eerste jaar op universiteit te maak appeared first on rooi rose.

Elke het op ’n jong ouderdom ’n buitengewone mylpaal bereik en een van die jongste individue ooit geword wat haar Gesertifiseerde Finansiële Beplanner (CFP)-aanwysing van die gesogte Finansiële Beplanningsinstituut (FPI) gekry het.

Vandag, met agt jaar se bedryfservaring, ontvou haar professionele reis binne die gewaardeerde PSG Wealth R21, ’n welvaartsbestuur- en werknemervoordelefirma.

“Ek kom oorspronklik van Pretoria af. Ek was in Hoërskool Waterkloof en toe ek 16 jaar oud was, het ons tydens ’n netbaltoer Stellenbosch toe gekom. Ek was onmiddellik verlief op die dorp en het toe besluit om hier te kom studeer. Ná my studies het ek so twee jaar terug Pretoria toe getrek, maar vinnig na die berge verlang en teruggekom.”

Vir Elke verteenwoordig die finansiële professie ’n spesiale narratief van familienalatenskap en inspirasie. Met haar ouers wat hul eie weg in die onderwys gebaan het voordat hulle na die finansiële bedryf oorgeskakel het en hul eie onderneming begin het, het Elke en haar broer grootgeword in ’n omgewing wat hul finansiële insig aangevuur het.

“Ek het aanvanklik rekeningkunde studeer, maar vinnig ’n belangstelling in beleggingsbestuur en die veranderlikheid daarvan ontwikkel en was nog nie een dag spyt daaroor nie. Ek is mal oor wat ons doen,” vertel sy.

Foto: Suzanne Swart Photography

As ‘n vrou wat sukses in ’n manlik-gedomineerde veld behaal het, weet Elke van die geweldige potensiaal en geleenthede wat die finansiële bedryf vir vroue inhou. “Ek het in ’n huis grootgeword waar my ma ’n voorbeeld van ’n vrou gestel het, wat ’n ongelooflike onderneming saam met my pa bestuur, maar steeds by elkeen van my netbalwedstryde was en ure lank saam met my doele geoefen het.”

Sy beskou haar loopbaan as ’n ideale keuse vir vroue wat na die vryheid soek om ’n gesin te koester terwyl sy onbeperkte sukses nastreef.

“’n Sterk finansiële kwalifikasie help baie, daarna is dit natuurlik belangrik om ’n spesialis in jou gebied te bly. Daar is verskeie onderliggende terreine waarop ’n mens kan kies om te fokus en wat die werk ook interessant hou.”

Karlien Meiring het by Elke gehoor hoe vroue hulself kan bemagtig om hul finansiële doelwitte te bereik.

Watter unieke perspektiewe of eienskappe bring vroue na die veld van finansiële advisering?

Vroue het ’n ander vlak van empatie, wat ek dink baie help wanneer jy met individue, en veral gesinne se geld werk. Die vroulike perspektief is ook natuurlik op die familie gefokus, wat help om holisties te beplan. Daar is heelwat interessante studies wat ook beweer dat vroue beter fondsbestuurders is as mans omdat hul meer “emosioneel berekende” besluite in tye van onsekerheid neem.

Foto: Suzanne Swart Photography

Hoe kan vroue verseker dat hulle aktief betrokke by hul finansiële beplanning en besluitneming is, eerder as om net op hul lewensmaats staat te maak?

Hierdie is een van die belangrikste onderwerpe in enige huishouding. Finansies is een van die grootste punte van konflik en dikwels die oorsaak van egskeidings. Ek dink dis baie belangrik om dit van dag een af ’n oop onderwerp vir kommunikasie te maak. Om ’n onafhanklike welvaartsadviseur betrokke te kry, help ook baie, want hierdie individu kan al die “moeilike” vrae vra. Soos baie aspekte van die lewe het elke individu ’n unieke uitkyk, ervaring en denkwyse wanneer dit by geld kom – dis belangrik om jou lewensmaat se uitkyk te verstaan.

Wat is van die unieke uitdagings wat vroue in die gesig staar wanneer dit kom by die bestuur van hul finansies en die bou van welvaart?

Daar is ongelukkig meer as een:

• Eerstens leef vroue langer as mans. In Suid-Afrika leef ons ongeveer 4-5 jaar langer as mans en daarom moet ons vir ’n langer aftredetydperk as mans beplan.
• In die meeste gevalle bring vroue meer tyd met hul kinders deur. Eerstens deur kraamverlof te neem, en daarna sal hulle heel moontlik minder ure as mans werk omdat iemand na die kinders moet kyk. Vroue bestee dus minder tyd in die werksomgewing.
• In baie beroepe verdien vroue steeds minder as mans vir dieselfde werk.

Die kombinasie van faktore maak dit moeilik om presies dieselfde finansiële toekoms as mans te bereik.

Watter raad sal jy gee aan vroue wat hul eie ondernemings wil begin of entrepreneurskap wil nastreef? Hoe kan hulle die finansiële aspekte van die begin van ’n onderneming navigeer?

Met enige finansiële besluit of portefeulje is een van die grootste voordele tyd. Hoe vinniger jy uit ’n beleggings- en ’n belastingoogpunt die regte besluite kan neem, hoe beter. Die regte strukture en strategieë maak ’n groot verskil. Ek sou van dag een af ’n professionele span benader, wat normaalweg uit ’n welvaartsadviseur, ouditeur en ’n belastingspesialis bestaan. Dis baie moeiliker en duursaam om foute later reg te stel. ’n Sterk mentor in jou veld kan ook ’n game changer wees.

Hoe kan vroue hul korttermyn- finansiële doelwitte met hul langtermyn-aspirasies balanseer, soos om ’n huis te koop of ’n gesin te begin?

Die ideale beleggingsportefeulje sal altyd uit ’n kombinasie van voertuie en strategieë bestaan om die kort- en langtermynplanne aan te spreek. Hoe beter jou verhouding met jou welvaartsadviseur is, hoe makliker gaan dit wees om ’n optimale portefeulje te bou. Sou dit ’n gesin, ’n vakansie, ’n onderneming of al die bogenoemde wees. Hierdie portefeulje sal ook gereeld aangepas word volgens wat die wêreldekonomie vereis.

Lees ook: Vyf-vinnige-vrae-Vrydag met Valiant Swart – oor sy nuwe album

The post Vyf-vinnige-vrae-Vrydag met welvaartadviseur Elke Brink appeared first on rooi rose.

Moenie hierdie karfoute maak tydens die inperking nie deur Anet Schoeman

Terwyl jy ingeperk was, het jou motor dalk ook stilgestaan. Hier is ses wenke wat jy in gedagte moet hou voor jy weer die pad vat.

1. Maak seker jou motor is skoon en vars

Maak jou vensters oop om vars lug in te kry – en as jy vergeet het om daai pakkie met die orige paar wegneemtjips uit te gooi is dit nou die tyd.

Kyk ook onder jou enjinkap om seker te maak dat geen diertjies of insekte daar nes gemaak het nie. Rotte is bekend daarvoor … Kyk ook na die onderstel van die voertuig.

Lees ook: Die een ding waarvan jy seker moet maak voordat jy weer ’n kar koop

Moenie hierdie karfoute maak tydens die inperking nie

2. Inspekteer hierdie

Laat gereeld die enjin- en kajuitfilters inspekteer. Dit maak jou lugreëling meer effektief en verhoed ook onaangename reuke out jou lugreëlingstelsel.

Lees ook: Wat jy moet weet oor seinblokkers (of jamming)

3. Kyk uit na hierdie tekens van ’n pap battery

Jy wil voorwaar nie regstaan om jou nuutgevonde vryheid aan te gryp, maar dan vind jou voertuig se battery is pap nie.

Maak voor die tyd seker sodat jy nie onkant gevang word nie. Die volgende is aanduidings van ‘n battery wat pap word:

• Kopligte wat dowwer skyn as jou voertuig luier, maar helder word sodra die enjin se toere opjaag.
• As die aansitter sukkel om die motor aan die gang te kry.
• Verander die klank van die voertuig se luier as jy die radio of lugversorging (dus ‘n elektriese komponent wat krag van die battery trek) aanskakel?

Vir veiligheid is dit beter om nie self aan jou battery te karring nie. Wag eerder tot na die inperking sodat jy kenners kan raadpleeg.

Lees ook: Wees ’n geduldiger bestuurder

4. En hoe lyk die olie?

‘n Enjin sonder olie gaan nie ver kom nie. Maak só om jou olievlak te kyk:

• Parkeer jou voertuig op ‘n gelyk oppervalak en wag tot die enjin afgekoel het as jy gery het.
• Soek die olie-peilstok (oil dipstick) wat aan die bokant van jou olietenk sal wees. Dit het gewoonlik ‘n geel ring.
• Trek die peilstokkie die hele pad uit en vee olie af. Druk dit weer heeltemal in die olietenk en trek nou weer uit. Dis gemerk van “L” na “F”. Dus “low” en “full”. Dit moet net onder of op “F” wees. Wees versigtig dat jy nie te veel olie ingooi nie.

Lees ook: 17 dinge wat jy moet weet as jy ’n kar koop

Moenie hierdie karfoute maak tydens die inperking nie

5. Banddruk en onderhoud

Jou bande verloor druk al ry jy nie rond nie. Stop by jou naaste vulstasie en gaan die bande na. Daar is gewoonlik ‘n plakker aan die binnekant van jou deur (die gedeelte wat jy nie kan sien as die deur toe is nie) wat die optimale banddruk vir jou voertuig aandui.

Lees ook: Wat om te doen as jy in ’n motorongeluk beland

6. Het jy brandstof?

Dis klink basies, maar as jy gewoond is om sekere tye van die maand vol te maak omdat jy gewoonlik gemiddelde dieselfde afstande per maand ry, mag jy nou uit jou roetine wees.

Van die inligting verskaf deur Midas.

The post Moenie hierdie karfoute tydens die inperking maak nie appeared first on rooi rose.

Leer jou tiener om versigtig met geld te werk – hier is raad deur Anet Schoeman. Hooffoto: iStock

Leer jou tiener om versigtig met geld te werk – hier is raad

Sit jy en jou tiener vas oor hoeveel geld op duur klere met handelsmerke spandeer kan word? Lizl Budhram, Hoof van Advies by Old Mutual sê jy kan baie onmin verhoed as jy vir jou tiener ‘n kleretoelaag vir die jaar gee. So leer hul om te begroot.

Klik op die pienk speelknoppie om te luister – dis gratis en jy kan enige tyd luister!

Klik hier vir meer raad. 

The post Leer jou tiener om versigtig met geld te werk – hier is raad appeared first on rooi rose.

Hoeveel sakgeld moet ek vir my jonger kind gee? deur Anet Schoeman. Hooffoto:iStock

Hoeveel sakgeld moet ek vir my jonger kind gee?

Onthou jy hoe opgewonde jy was oor jou eerste spaarbussie? En daai sakgeldjie wat soos ‘n fortuin gevoel het?

Lizl Budram, hoof van advies by Old Mutual sê jy moet jong kinders van vroeg af die waarde van spaar leer om gesonde spaargewoontes te vestig.

Klik op die pienk speelknoppie om te begin luister – dis gratis en jy kan enige tyd luister!

Loer hier vir nog goeie raad

The post Hoeveel sakgeld moet ek vir my jonger kind gee? appeared first on rooi rose.

Die beste planne om skuld tydens Covid-19 en die inperking baas te raak deur Anet Schoeman. Hooffoto: iStock

Jy kan dalk nie werk tydens die inperking nie. Maar dit beteken nie jou skuld staan stil nie.

As jy snags wakker lê oor jou skuld en rekeninge wat nie kan betaal word nie, het Jeanette Marais, adjunk-uitvoerende bestuurder van Momentum Metropolitan Groep, vir jou raad.

Lees ook: Hoe om positief tydens die inperking te bly

Die heel belangrikste ding oor skuld wat jy nou moet weet

Beste raad: Moenie ophou rekeninge betaal sonder om reëlings met instansies te tref nie anders gan jy na die inperking opok met ‘n swak kredietprofiel sit.

Lees ook: Hoe om jou beroep te bevorder tydens die “lockdown”

iStock

1. Stel ’n begroting op en hou daarby

Jy het nou tyd. Stel ‘n begroting op. Net 16% van Suid-Afrikanders het ‘n begroting waarby hul hou.

Lees ook: Wat jy nou moet weet oor jou huwelik en finansies

Die beste planne om skuld tydens Covid-19 en die inperking baas te raak

2. Eendag vir ’n reëndag is dalk nou

Kyk na jou spaargeld wat jy sou  kon gebruik.

Lees ook: Hoe om beter geld te spaar in moeilike tye

3. Wees realisties oor jou inkomste vir die volgende ruk

Skryf die inkomste neer wat jy weet jy gaan kry tydens die inperking.

Lees ook: Hoe om seker te maak dat jou egskeiding jou nie finansieel platslaan nie

4. Wat is my debietaftrekkings?

Maak lys van al die debietaftrekkings wat maandeliks afgaan.

Lees ook: Alles wat jy nou moet weet oor lewensversekering

Die beste planne om skuld tydens Covid-19 en die inperking baas te raak

5. Wat kan ek stop?

Kyk wat hiervan kan jy stop. Dalk is dit ‘n donasie wat jy maandeliks maak. Of lidmaatskap tot ‘n klub of gimgelde wat jy tydelik kan stop.

Lees ook: Wat doen jy as jou huis afbrand – of wegspoel?

Die beste planne om skuld tydens Covid-19 en die inperking baas te raak

6. Sit jou skuld eerste

Prioritiseer skuld. Paaimente aan jou huis, voertuig, lewensversekering en mediese fonds is noodsaaklikhede.

Lees ook: 15 dinge wat jou help om op jou versekering te spaar

7. Praat met jou versekering

Bel jou motorvesekeraar en vra vir ‘n afslag tydens inperking. Van die groot maatskappye het 15% afslag vir April belowe omdat mense vir vyf weke die minimum gery het en dus die risiko vir ‘n ongeluk baie verminder het.

Lees ook: 10 eienskappe waaroor alle goeie entrepreneurs beskik

Luister hier vir meer hulp met skuld

Luister na ons podsending oor skuld met Jeanette Marais waar sy verduidelik hoe ons nou met ons skuld moet werk.

Klik op die pienk speelknoppie. Dis gratis en jy kan enige tyd daarna luister.

The post Die beste planne om skuld tydens Covid-19 en die inperking baas te raak appeared first on rooi rose.

Hoe om seker te maak dat ’n egskeiding jou nie finansieel platslaan nie deur Anet Schoeman. Hooffoto: iStock/Vaselena

’n Egskeiding is reeds ’n onaangename situasie. ’n Finansiële kenner gee raad oor hoe om seker te maak dat ’n egskeiding jou nie finansieel platslaan nie.

Klik op die pienk speelknoppie om te begin luister – dis gratis en jy kan enige tyd daarna luister.

Loer hier vir nog goeie finansiële raad – klik hier

Lees ook:

Hoe ondersteun ek iemand wat skei?

Beplan onderhoud vir jou kinders na ’n egskeiding

Geskei en alleen oor die vakansie? Hier is raad

Wat om te doen as jy en jou eks na ’n funksie toe genooi word

Egskeidingmediasie: Vinniger, goedkoper, makliker

Egskeiding hoef jou nie te breek nie

Egskeiding: Kinders vir die naweek

Salf teen die seer van ’n egskeiding

10 wenke vir enigeen wat besig is om te skei

Hou ’n deur oop vir pa na ’n egskeiding

Jou kind en egskeiding

The post Hoe om seker te maak dat ’n egskeiding jou nie finansieel platslaan nie appeared first on rooi rose.

Is jy gedek vir hael- en stormskade? deur Anet Schoeman 

Hael en stormskade: is jy gedek?

Maak seker jy word nie onverhoeds betrap en ly onnodige skade nie.

1. Kyk mooi wat jou versekeringspolis behels en waarvoor jy gedek is.
2. As jy in ’n gebied woon waar oorstromings, haelstorms en weerlig gereeld skade aanrig, is dit tyd om dekking te kry as jy nie het nie.
3. As jy wel eis, bel jou versekeraars onmiddellik en stel vas wat is die spertyd vir eise indien. Vra ook of daar spesifieke goedgekeurde voorsieners is wat die skade moet herstel.
4. Maak seker jy is nie onderverseker nie.
5. Wees voorbereid: Maak seker jou geute is skoon, sorg dat jou dak in ’n goeie toestand is. Swak onderhoud kan meebring dat ’n eis geweier word.
6. Hou ’n ogie op bome wat moontlik kan omval, of takke wat skade kan aanrig, veral naby jou huis.
7. Hou tuinmeubels onderdak en anker dit as daar ’n moontlikheid is dat die wind dit kan wegwaai.

Inligting verskaf deur Marius Steyn van Santam.

Lees ook:

15 dinge wat jou help om op versekering te spaar

Wat sluit jou reisversekering regtig in?

2 dinge wat jy moet weet oor grensposte en jou reisversekering

Oppas vir hierdie motorversekering-slaggat

Wat jy moet weet oor beurtkrag en versekering

Maak seker jou lewensdekking is in plek voordat jy vakansie hou

Kry nou dadelik jou boedel en testament op datum

Hoe om in ’n veldbrand te bestuur

The post Is jy gedek vir hael- en stormskade? appeared first on rooi rose.

4 dinge wat jy moet weet oor kankerdekking deur Anet Schoeman

Kankerdekking: wat jy moet weet

Mediese vooruitgang help mense om kanker te oorwin.

Tog kom dit teen ’n prys.

Die behandelings is duur en word nie altyd deur mediese fondse gedek nie. Wie gaan na jou kinders kyk as jy behandeling kry en nie goed voel nie?

Soms het jý vir die duur van die behandeling versorging nodig.

Lees ook: Trauma na borskanker – so vang dit jou

4 dinge wat jy moet weet oor kankerdekking

Kyk betyds na jou dekking en vra hierdie belangrike vrae:

1. Hoeveel dekking het ek nodig?

Dit gaan afhang of jy reeds dekking op ’n ander manier het, en hoeveel jou mediese fonds vir kankerbehandeling betaal. Ook hoeveel jy kan bekostig om maandeliks te betaal.

2. Wie moet weet?

Moet ek my versekeraar in kennis stel as my lewenstyl verander (soos dat jy nie meer gereeld gim toe gaan nie) en hoe gaan dit my dekking en premie beïnvloed?

3. Vir hoe lank wil ek dekking hê?

Dekking vir so lank jy leef is ideaal, maar terwyl jy ’n jong gesin het, het jy groter verantwoordelikhede en uitgawes, en is jy meer weerloos in daardie spesifieke tydperk.

4. Wat is die reputasie van die versekeraar?

Jy kan na die gepubliseerde verslae van die ombudsman vir langtermynversekering gaan kyk om ’n idee te kry van klagtes wat teen versekeraars ingedien word. En kyk spesifiek hoeveel van hierdie klagtes in die guns van die klaer opgelos word.

Inligting verskaf deur Nonkululeko Zungu van Sanlam Individual Life.

The post 4 dinge wat jy moet weet oor kankerdekking appeared first on rooi rose.

Ka-Tjieng! S1 E2: Hoe om te spaar in moeilike tye met Ronel Ferreira, aangebied deur Anet Schoeman

Ka-Tjieng! S1 E2: Hoe om te spaar in moeilike tye met Ronel Ferreira

Spaar is bitter belangrik maar ook bitter moeilik. Ronel Ferreira, finansiële beplanner van Johannesburg het verskeie blink planne.

Besoek progressivewealth.co.za vir Ronel se kontakbesonderhede.

As jy Ka-Tjieng! S1 E2: Hoe om te spaar in moeilike tye met Ronel Ferreira geniet het, weet ons jy gaan sommer baie van ons ander podsendings hou! Klik hier om meer uit te vind. 

The post Ka-Tjieng! S1 E2: Hoe om te spaar in moeilike tye met Ronel Ferreira appeared first on rooi rose.

Stel ’n digitaal-vriendelike CV op deur Anet Schoeman. 

Kelder jou CV jou?

Jy het dalk die regte kwalifikasies en ervaring vir ’n aanstelling, maar jou CV kan die deure voor jou neus laat toeklap nog voor jy ’n onderhoud gekry het.

“Aansoekers is die meeste van die tyd gefokus op die belangrike dinge in hul CV, soos hul akademiese prestasies, diensrekord en suksesse,” sê Lillian Bususu, ’n werkverskaffingskenner by The Independent Institute of Education in Rosebank, Johannesburg.

“Maar hierdie inligting beteken bitter min as ’n maatskappy ’n CV ontvang wat aan die menslike hulpbronbestuurder van hul mededinger gerig is.

“Mense doen by vele maatskappye en om verskeie posisies aansoek. Ná die hoeveelste aansoek verloor hulle konsentrasie en kan so iets maklik gebeur. Dit stuur die aansoek natuurlik kortpad snippermandjie toe.”

Lillian skakel gereeld met menslike hulpbronbestuurders van groot maatskappye en hulle beaam dat onsinnige foute CV’s summier kelder. Haal dus die vergrootglas uit en maak seker dat algemene foute nie deurglip nie.

Lees ook: Werk jy regtig lekker? 

Maak seker dat jou aansoek nie in die digitale hek duik nie

As jy soms moedeloos wonder of iemand ooit jou CV lees, is jy dalk reg. Die CV verdwyn dalk in ’n digitale swart gat weens tekortkominge in die formaat van die dokument. Die meeste maatskappye behartig aansoeke via e-pos, waarna sagteware dit deur ’n siftingsprogram stuur wat net die gepaste aansoeke met die regte kwalifikasies laat deurgaan.

Jy is dalk gekwalifiseerd maar iets in die formaat van jou CV kan veroorsaak dat die stelsel jou aansoek uitskop. Voorheen sou dit gelyk wees aan die ideale CV wat in ’n koevert met die verkeerde adres gepos word. Dit gaan nooit die regte bestemming bereik nie.

Lees ook: 10 dinge wat elke goeie bestuurder weet

Maak jou CV digitaal-vriendelik

Verstaan hoe die stelsel werk: Groot maatskappye gebruik sagteware (Applicant Tracking System – ATS) wat hulle help om jou CV in ’n databasis te stoor.

’n Komponent in die sagteware verwyder alle formaat-elemente in die dokument sodat net die teks oorbly wat dan deur ’n masjien gelees kan word.

Lees ook: Hou bekommernis oor werk jou wakker?

14 Digitale wenke vir jou CV

Onthou hierdie 14 wenke

1. Goeie spelling tel

Maak seker daar is nie spelfoute nie. Nie net om ’n goeie indruk te wek nie, maar as die posisie waarom jy aansoek doen, of kwalifikasies, verkeerd gespel is, kan die sagteware dit nie herken nie en uitskop. Moenie op ’n spelprogram staatmaak nie, dit herken dalk nie die soort foute nie, of verander woorde outomaties na iets heel anders.

Lees ook: Introvert, hier is netwerkraad

2. ’n Goeie begrip het die regte woorde nodig

Kies belangrike woorde in die advertensie vir die aanstelling en gebruik dit en variasies daarvan in jou CV.

Lees ook: Swangerskap, stres en jou werk

3. Hou by jou Word

Gebruik ’n standaard Word-dokument. Nie elke program kan ’n PDF hanteer nie.

Lees ook: 5 items wat elke vrou in haar werksklerekas moet hê

4. Hoofletters maak saak

Gebruik hoofletters waar dit vereis word sodat ’n groep woorde wat met mekaar verband hou deur die stelsel herken word, soos University of Cape Town.

Lees ook: Raad vir konflik in die werkplek

Stel ’n digitaal-vriendelike CV op

5. Hou dit eenvoudig

Gebruik ’n standaard lettertipe in swart.

Lees ook: 5 wenke om ’n verhoging te kry

6. Hou dit konsekwent

Bly konsekwent wanneer jy vorige werkservaring gee en lys dit elke keer in dieselfde volgorde: maatskappy se naam, titel, adres en datum word as ’n standaardformaat gesien.

Lees ook: Ses maniere hoe jy jou onderneming van kuberkrakers kan beskerm

7. Bly by die standaard-hofies

Gebruik standaard- CV-hofies, soos Summary, Work, Skills, Education.

Lees ook: Is jy altyd laat?

8. Behou só die korrekte formaat

Laai jou CV as ’n afsonderlike lêer op eerder as om te knip en plak sodat die formaat behou word.

Lees ook: Kry nou jou boedel en testament op datum

9. Hierdie truuk kan onderduims lyk

Moenie wit lettertipe gebruik om weggesteekte sleutelwoorde in te sluit nie. Soms kan ’n Applicant Tracking System (ATS) hierdie onsigbare teks sien en dan lyk dit onderduims.

Lees ook: Lewe jy saam met ’n beheervraat?

Stel ’n digitaal-vriendelike CV op

10. Vermy grafika

Moenie grafika en beeldlêers (image files) eerder as teks gebruik nie.

Lees ook: Kweek so respek in die werkplek

11. Pasop vir afkortings

Moenie onnodige afkortings gebruik wat ’n ATS dalk nie kan herken nie. As jy afkortings gebruik wat eie aan die bedryf is, skryf die woord die eerste keer uit.

12. Vermy tabelle en spesiale karakters

Moenie tabelle en spesiale karakters gebruik nie. Kolkarakters (bullet points) is toelaatbaar.

Stel ’n digitaal-vriendelike CV op

13. Veelvoudige CVs kan soos rommelpos lyk

Moenie veelvoudige CV’s vir dieselfde aanstelling by dieselfde maatskappy indien nie. Dit kan soos rommelpos lyk.

14. Teks hier kan geïgnoreer word

Moenie teks in die header of footer insluit nie. Dit kan geïgnoreer word.

Inligting verskaf deur Adzuna; www.adzuna.co.za

The post Stel ’n digitaal-vriendelike CV op appeared first on rooi rose.